icon-house.gifصفحه اصلی  |  ماهنامه صنعت چاپ  |  آگهی  |  اشتراک  |  راهنمای مشاغل چاپ  |  درباره ما  |  تماس با ما

#
Persian Site English Site
جستجو در :
نخستین چاپخانه دیجیتال ایران بساط دیجیتال خود را برچید

گفت وگو با مهندس محمد محقق (مدیر خانه چاپ و طرح)

نخستین چاپخانه دیجیتال ایران بساط دیجیتال خود را برچید

ماهنامه شماره 378 (خرداد 1392 )

خانه چاپ و طرح نخستین چاپخانه دیجیتال ایران، پس از 16 سال فعالیت، بخش دیجیتال خود را تعطیل کرد. خبری تکاندهنده در صنعت چاپ ایران که خاموش از کار آن گذشتیم. خانه چاپ و طرح که در سال 1376 با نصب یک دستگاه ماشین چاپ دیجیتال زایکن، پیشگام نوآوری در صنعت چاپ بود و ریسک سرمایهگذاری روی ابداع جدید صنعت چاپ را پذیرفت، پس از 16 سال کار و تلاش و توسعه ماشینهای چاپ دیجیتال و به کارگیری ابتکار و تبلیغات، اینک تن به تعطیلی میدهد و امکانات چاپ دیجیتال خود را به سود بخش افست از چاپخانه خارج میکند. مردمی که چاپ دیجیتال را با نام خانه چاپ و طرح به یاد میآورند و برای چاپ عکسها و کارت تبریک و تقویمهای اختصاصی روی آدرس سایت عکس پرینت کلیک میکردند، حالا باید آن را به خاطرهها بسپارند. هر چند که اکنون در هر کوی و برزن تابلوهای چاپ دیجیتال به چشم میخورد. اما به هر حال این پرسش را نمیتوان بیجواب گذاشت که نخستین چاپخانه دیجیتال ایران چرا به تعطیلی کشیده شد؟ پاسخ این پرسش را مهندس سید محمد محقق، مدیر خانه چاپ و طرح با ماهنامه صنعت چاپ در میان گذاشته است.


 

 

مهندس سید محمد محقق تمام این چند سالی که برای ادامه تحصیل به خارج از کشور رفته و در آنجا بسر برده، ستون اصلی خانه چاپ و طرح بوده است. او همه دانش خود در دورههای ارشد MBA و مطالعات در زمینه بازاریابی و مدیریت را به کمک گرفت تا با ارایه شیوههای نوین، نخستین چاپخانه چاپ دیجیتال ایران را به شکوفایی برساند. نصب دستگاههای زیراکس و ارایه خدمات
 web to print از جمله کارهایی بود که در این راستا سازمان داد. با این همه او افست را به این چاپخانه پیوند زد، آن هم پیوندی به قوت دستگاه 4/5 ورقی پنج رنگ. سرانجام این پیوند بر آن پایه غلبه کرد و دفتر خانه چاپ و طرح که در خیابان آزادی در دسترس همگان بود، حالا به جایگاه ماشینهای افست در شهریار منتقل شده است. بنابراین هیچ اثری از نخستین چاپخانه دیجیتال در تهران به چشم نمیخورد. جالب است.

محقق خود معتقد است که این کار باید زودتر از اینها انجام میشد و در تایید این نظر به اختصار میگوید:

خلاصه موضوع تعطیلی بخش دیجیتال که باید زودتر از اینها هم اتفاق میافتاد این است که:

۱. امکانات پیشرفته چاپ دیجیتال صنعتی از دسترس ایران خارج است.

HP indigo، HP T200-T300-T400، Xerox iGen4، Kodak Nexpress

این تجهیزات قیمت اولیه بالایی دارد، اما چون توان تولید بالایی هم دارد، قیمت تمام شده آن پایین است. بنابراین اگر شرایط عادی بود، برای خانه چاپ و طرح با توجه به مشتریان خوبی که در زمینه چاپ دیجیتال داشت تصمیم درستی بود. اما بدون پشتیبانی تامینکننده در شرایط تحریم، وارد کردن و استفاده از آنها معقول نیست.

۲. استفاده از سیستمهای کوچک چاپ دیجیتال نظیر کونیکا و سیستمهای زیراکس کوچک، تنها انتخاب ممکن است که خانه چاپ و طرح هم سالها به امید گشایش در وضع و شرایط ایران به آن ادامه داد. این سیستمها هزینه اولیه کمی دارد اما قیمت تمام شده محصولات آن زیاد است. لذا عرضهکنندگان زیادی در بازار میتوانند آنها را تهیه کنند. در این شرایط رقابت بین این عرضهکنندگان به نفع مشتری است و سود آنها را تقریبا به صفر میرساند. این زیبایی اقتصاد آزاد است که رقابت بین عرضهکنندگان به نفع مشتری تمام میشود. اصطلاحا بازار Commodotize  میشود و ایجاد تمایز در کالا مشکل است.

من خیلی خوشحالم که دولت و یا ارگانی سودای محدودیت عرضه را در سر نداشت تا خدای نکرده با تشکیل اتحادیه و یا تعیین مجوز جلوی ورود رقبا به بازار را بگیرد. شاید در آن شرایط به نفع خانه چاپ و طرح بود، اما قطعا به ضرر جامعه و مصرفکننده بود. یادم هست که وقتی ما کار را در سال ۱۳۷۶ شروع کردیم، زمانی بود که ورود ریسوها به بازار، وضع چاپخانهها را خراب کرده بود و صداهای زیادی از دولت و اتحادیه و ارشاد میخواست که ورود بازیگران جدید را محدود کند! شاید جالب باشد بدانید، این کار در اقتصادهای مدرن، یک حرکت ضد رقابت تلقی شده و جرم محسوب میشود!

 

با این توضیحات باید از چند سال پیش به فکر تعطیل کردن واحد چاپ دیجیتال افتاده باشید.

بله، ولی به هر حال ما در پایان سال ۱۳۹۱ به این جمعبندی رسیدیم که انتظار برای تغییر شرایط ورود ماشینآلات پیشرفته چاپ دیجیتال دیگر ممکن نیست. و نیز معطل کردن منابع انسانی و مالی به صلاح شرکت نیست. لذا بخش چاپ دیجیتال را تعطیل کردیم.

 

اگر بخواهیم به روندهای کنونی صنعت چاپ نگاه کنیم، افست هم حال و روز بهتری نخواهد داشت و ستاره آن زودتر از چاپ دیجیتال افول میکند. چگونه است که شما دیجیتال را به سود افست رها میکنید؟

تردیدی نیست بازار کتاب و مجله و روزنامه کاغذی روز به روز کوچکتر خواهد شد. در این شرایط ظرفیت موجود در بازار، بیش از میزان تقاضا میشود و به طور طبیعی در اثر  جادوی دست نامريی، بازار سود به صفر میل میکند. شاید فکر کنید این موضوع دیر به ایران میرسد. اما من به تمامی دست اندرکاران چاپ و صحافی هشدار میدهم تا دیر نشده حرفه خود را عوض کنند که این موضوع به بازار ایران رسیده و سرعت آن بیش از آن چیزی خواهد بود که فکرش را بکنید. چاپ روی کاغذ به عنوان یک کالای لوکس و خاص برای زینت و یادگاری تا مدتی باقی خواهد ماند که برای آن احتمالا از چاپ دیجیتال استفاده میشود نه افست.

 

پس میماند بستهبندی؛ برای چاپکاران افست و از جمله خانه چاپ و طرح چه پیامی دارید؟

تنها بخشی از چاپ که فعلا بازار به نسبت خوبی خواهد داشت، بستهبندی است. تا امکانات چاپخانه اجازه میدهد آن را به تولید بستهبندی تغییر کاربری دهید. البته دقت کنید منظورم اضافه کردن دایکات فکی و یا لترپرسهای با سرعت پایین به چاپخانهتان نیست. این سیستمها به اندازه کافی در بازار با ظرفیت اضافه موجود است و سودآوری آنها با توجه به راندمان پایین و قیمت تمام شده بالای آنها به صفر رسیده است. اگر امکانات چاپ مناسب دارید به چاپخانهتان سیستم دایکات اتوماتیک و جعبه چسبانی اضافه کنید. این دقیقا کاری است که خانه چاپ و طرح در برنامه دارد.

 

آنچه از مجموع این گفتوگو دستگیر هر خوانندهای میشود، این است که افست در بخش نشر و تبلیغات دارد جای خود را به چاپ دیجیتال میسپارد. پس خانه چاپ و طرح به جای تعطیلی باید به توسعه چاپ دیجیتال روی میآورد، ولی پاسخ این پارادوکس را شما در آغاز صحبت دادید. به نظر میرسد شرایط خاص تجاری در کشور ما برای توسعه چاپ دیجیتال پا به پای فنآوریهای جدید مناسب نیست. به هر حال تعطیلی چاپ دیجیتال در نخستین چاپخانه دیجیتال ایران، رویدادی است که جای بحث بیشتری دارد.

انشاءا... در فرصتی دیگر و دیدار حضوری، بیشتر در این باره صحبت خواهیم کرد.